Van harte welkom op zondagmiddag 19 maart

Op zondagmiddag 19 maart wordt in het Peerke Donders Paviljoen een Culturendag gehouden. Om 13.00 uur begint een aantal voorstellingen van vormen van cultuur die tijdens de slavernij zijn ontstaan. De Culturendag is een van de activiteiten die in het kader van de tentoonstelling over slavernij bij Peerke Donders worden georganiseerd.

Het plezierige evenement is gratis toegankelijk. Ook kunnen dan de expositie en een documentaire worden bekeken. In zowel de tentoonstelling als de documentaire spelen leden van de familie Tilburg de hoofdrol. Nadat de slavernij was afgeschaft nam een aantal Surinamers de familienaam Tilburg aan. Nazaten van hen wonen zowel in Suriname als in Nederland. De tentoonstelling is uniek in Zuid-Nederland en trekt veel belangstellenden.

De voorbeelden van cultuur waarmee tijdens de Culturendag kennis kan worden gemaakt zijn Afro-Surinaams en Afro-Antilliaans. Cultuur is een aansprekende manier om kennis te maken met de identiteit van mensen, met hun voedsel, kleding, gebruiken en rituelen. Dat staat allemaal op het programma van de Culturendag bij Peerke Donders. Een vorm van cultuur die zondag 19 maart wordt gepresenteerd is ‘Tambu’.

Het gaat hier om echte Antilliaanse folklore waarvan de wortels in Afrika liggen. Tambu is een combinatie van muziek, dans, kleding en mystiek. Dit onderdeel van de Culturendag wordt gepresenteerd in samenwerking met het wereldpodium. De in Tilburg bekende muzikant Peto Cadmus treedt op zijn opzwepende drums. Er wordt een uitgebreide vertelling over Winti gehouden. Winti is een traditionele Surinaamse religie waarvan de wortels in Afrika liggen.

Gedemonstreerd wordt hoe cassave wordt bereid en hoe angisa’s worden gevouwen. Cassave (maniok) was een zeer belangrijk basisvoedsel voor gevluchte slaven. Speciaal aan de bewerking van cassave is dat er een giftig bestanddeel uit moet worden gehaald voordat het geschikt is voor consumptie. Bezoekers kunnen proeven van de cassave-koekjes. Een angisa is een op een speciale manier gevouwen hoofdoek. Door middel van deze unieke hoofddracht kon de draagster haar gemoedstoestand uitdrukken. Ze toonde dat aan de buitenwacht door een grote variatie in de vorm waarin ze werden gevouwen.

Tijdens de Culturendag bij Peerke Donders worden al deze voorbeelden deskundig toegelicht. Voor de zekerheid nog even heel duidelijk: de eerste demonstratie start echt al om 13.00 uur. Vanaf 12.30 uur is de zaal open.

Het bericht Culturendag in het Peerke Donders Paviljoen verscheen eerst op Peerke Donders Park.

Schrijfster bekroond boek ‘De Doorsons’, zoektocht naar een slavenfamilie

Lezing Roline Redmond bij Peerke Donders

De in Suriname geboren schrijfster Roline Redmond (1949) geeft op zondag 5 maart een lezing in het Peerke Donders Paviljoen in Tilburg. Ze vertelt naar aanleiding van het door haar geschreven boek ‘De Doorsons’. In dit vorig jaar als beste journalistieke boek  bekroonde werk beschrijft Roline Redmond de wortels en de geschiedenis van haar Surinaamse familie. Roline Redmond stamt af van tot slaaf gemaakten.

Haar lezing op zondag 5 maart begint om 14.00 uur. De toegang is gratis. De zaal is al open om 13.00 uur. Op tijd komen verzekert de bezoeker van een goede plaats en een gratis kopje koffie of thee.  De lezing is een onderdeel van de tentoonstelling over slavernij die momenteel in het Peerke Donders Paviljoen is te bezoeken.

In het kader van deze tentoonstelling organiseert het Peerke Donders Paviljoen vrijwel maandelijks extra activiteiten. Roline Redmond woont 54 jaar in Nederland. Ze studeerde culturele antropologie en Spaans. Aan haar boek ‘De Doorsons’ werkte ze tien jaar. Het is een twee eeuwen omspannende, indrukwekkende kroniek van haar eigen tot slaaf gemaakte familie. Haar overgrootouders begonnen met een enorme achterstand. Die wisten ze te overwinnen door een enorme – inspirerende – werkkracht.

Wat in dit familieverhaal opvalt is dat het veelal vrouwen waren die leiding gaven aan de ontwikkeling. ‘Mijn interesse voor mijn familie is gevoed door onze drie voormoeders’, verklaart ze de rode draad in haar boek, dat na afloop te koop is. Tijdens haar lezing in het Peerke Donders Paviljoen spreekt Roline Redmond ongeveer drie kwartier. Na afloop kunnen vragen worden gesteld en is er nog gelegenheid om informeel met elkaar te praten. Roline Redmond is momenteel een veel gevraagd spreekster. Op 7 maart 2023 houdt Roline Redmond de Aletta Jacobslezing in Groningen en op 12 maart houdt geeft zij een voordracht in de Surinaamse Sociëteit Waterkant in Den Haag. Redmond heeft nu zitting in de jury van de Brusseprijs 2023.

Eerder gaf Cynthia McLeod, bekend Surinaams schijfster van ‘Hoe duur was de suiker’ een lezing op uitnodiging van Peerke Donders.

Bezoekers van de lezing op zondag 5 maart kunnen ook de tentoonstelling over slavernij en een in eigen beheer gemaakte documentaire bekijken. Bezoekers krijgen gratis een door Paul Spapens geschreven boekje over verhalen die door nazaten van tot slaaf gemaakten in Tilburg worden verteld.

Het bericht Lezing Roline Redmond op zondag 5 maart verscheen eerst op Peerke Donders Park.

Eardly van der Geld vertelt op tentoonstelling in Peerke Donders Paviljoen 

Lezing over slavernij bij Peerke Donders

In het Peerke Donders Paviljoen in Tilburg-Noord geeft Eardly van der Geld op zondag 29 januari om 14.00 uur een lezing over de geschiedenis van de slavernij in Suriname, de Nederlandse Antillen en de relatie met Nederland. De Goirlenaar, accountant van beroep, maakt zich al veertig jaar sterk voor de strijd tegen ongelijkheid en racisme. Hij was een van de drijvende krachten achter het Slavernijmonument dat vorig jaar op 1 juli in Tilburg werd onthuld.

De in 1958 in Willemstad, Curaçao, geboren Eardly van der Geld is een groot kenner van het slavernijverhaal en hij kan daar inhoudelijk sterk over vertellen. De lezing wordt gegeven in het kader van de tentoonstelling over slavernij zoals die momenteel is te zien in het museum van  Peerke Donders. Het is de enigste expositie over slavernij in Zuid-Nederland. Het belang daarvan wordt onderstreept door de belangstelling die deze tentoonstelling trekt, niet in de laatste plaats van leerlingen van basis- en middelbare scholen. 

Op de tentoonstelling wordt het verhaal over slavernij verteld vanuit een Tilburgse invalshoek en dat maakt het beter toegankelijk. Slavernij is momenteel een van de belangrijkste maatschappelijke thema’s, zeker sinds de Nederlandse regering excuses heeft aangeboden. Met name in Tilburg is het belangrijk om aandacht te hebben voor slavernij omdat in deze stad veel nazaten wonen van tot slaaf gemaakten. In 2018 was Tilburg de eerste stad in Brabant met een viering van Keti Koti.

Net als bij het slavernijmonument was Eardly van der Geld een van de mensen die zich voor de viering van Keti Koti in Tilburg heeft ingezet. Vanuit deze betrokkenheid vertelt hij het verhaal over slavernij met als doel de kennis erover te vergroten. Eardly van der Geld is onder meer voorzitter van het Wereldpodium, van de Stichting Gedeeld Verleden, Gezamenlijke Toekomst Tilburg en van tafeltennisvereniging LUTO. In 2012 publiceerde hij de roman Curaçaos Bloed. Het boek handelt over integratie, tolerantie en over hoe de slavernij doorwerkt tot in de huidige tijd. Eardly van der Geld is gehuwd en vader van drie kinderen. In 1958 kwam hij naar Tilburg om economie te studeren aan de Tilburgse Universiteit.

Het bijwonen van zijn lezing op zondag 29 januari is gratis en biedt tevens de gelegenheid de tentoonstelling te bezoeken. Een onderdeel daarvan is een documentaire waarin de hoofdrol wordt gespeeld door leden van de familie Tilburg, nazaten van tot slaaf gemaakten die na hun vrijmaking de familienaam Tilburg aannamen. In deze documentaire komt ook Eardly van der Geld aan het woord. Bezoekers krijgen gratis een door Paul Spapens geschreven boekje over slavernijverhalen zoals die in Tilburg worden verteld.  Kom op tijd voor een goede plaats, de zaal is open vanaf 13.00 uur. Wegens de aanhoudende regen is het parkeerterrein niet te gebruiken en wordt aangeraden de auto aan de kant van de Pater Dondersstraat te parkeren.

FOTOBIJSCHRIFT

Eardly van der Geld geeft een interessante en toegankelijk vertelde lezing over het slavernijverleden. Foto: Still uit de documentaire.

Het bericht Lezing Eardly van der Geld verscheen eerst op Peerke Donders Park.

Slavernij, een geschiedenis die iedereen aangaat

Toen de tot slaaf gemaakten in 1863 tot vrije mensen werden verklaard, kreeg een aantal van hen in Suriname de familienaam Tilburg. Nazaten in Suriname en in Nederland spelen de hoofdrol op een tentoonstelling en een documentaire over de geschiedenis van de slavernij in het Peerke Donders Paviljoen in Tilburg.

Deze expositie is interessant voor iedereen die geïnformeerd wil worden over slavernij, een van de grootste maatschappelijke thema’s van dit moment. Het verhaal van slavernij wordt op een laagdrempelige en voor iedereen toegankelijke manier verteld door middel van teksten, afbeeldingen en voorwerpen.

Een in eigen beheer gemaakte documentaire helpt het slavernijverleden en de impact die dit vandaag de dag nog heeft beter te begrijpen. Dat is ook het doel van deze tentoonstelling in het museum dat is genoemd naar Peerke Donders. Deze Tilburgse missionaris uit de negentiende eeuw sprak zich in felle bewoordingen uit tegen slavernij.  

In Tilburg, in Brabant, in zuid-Nederland wonen duizenden nazaten van tot slaaf gemaakten, afkomstig uit Suriname en de Nederlandse Antillen. De nadruk op de tentoonstelling ligt dan ook op de trans-Atlantische slavenhandel. Maar het vertelde verhaal strekt zich uit van de oudste vormen van slavernij tot de actualiteit. Slavernij – verboden in de Universele Rechten van de Mens – komt nog steeds heel veel voor.

Zondag 26 juni 2022 werd deze expositie geopend door de ambassadeur van Suriname in Nederland, zijne excellentie Rajendre Khargi. Tijdens deze opening was ook de première van de in eigen beheer gemaakte documentaire.

Vanaf woensdag 29 juni 13.00 uur is de tentoonstelling te bezoeken voor het grote publiek conform de normale openingstijden. Om 13.15, 14.15, 15.15 en 16.15 uur zal de documentaire worden gestart. Tevens is er voor elke betalende bezoeker, zolang de voorraad strekt, een door Paul Spapens geschreven boekje te verkrijgen “Tilburgse verhalen over slavernij”. Dit is een tweede, herziende druk van de uitgave uit 2013, toen werd herdacht dat de slavernij 150 jaar geleden was afgeschaft. Deze uitgave is geheel aangepast aan de huidige situatie en heeft een relevant voorwoord passend bij de expositie in het Peerke Donders Paviljoen. De expositie over slavernij is nog te zien tot en met zondag 30 april.

Het bericht Expositie in het Peerke Donders Paviljoen verscheen eerst op Peerke Donders Park.

Affiche van 80 meter lang en 55 centimeter breed is bijdrage discussie slavernijverleden

Op dinsdag 18 mei en woensdag 19 mei 2021 werd over de volle omvang van het Peerke Donders Paviljoen in Tilburg Noord een beroemd citaat van Peerke Donders aangebracht. In dit citaat uit een van zijn brieven (1846) spreekt de Tilburgse missionaris zich in zeer sterke bewoordingen uit tegen slavernij. Het enorme affiche tegen de bovenkant van het museum bestaat uit een lint van tachtig meter lang en 55 centimeter hoog.

Met deze actie mengt de Stichting Petrus Donders Tilburg zich letterlijk zeer zichtbaar in de discussie die is ontstaan over het slavernijverleden in relatie tot het standbeeld van Peerke Donders in het Wilhelminapark. “Peerke Donders heeft zich altijd vol afschuw over slavernij uitgesproken”, aldus stichtingsvoorzitter Hein van Oorschot. “Wie anders suggereert, beledigt op een schandalige manier deze compassievolle verzorger van de ergste zieken, ongeacht hun afkomst of achtergrond.”

Het citaat dat als affiche tegen het Peerke Donders Paviljoen wordt aangebracht luidt als volgt: ‘O, had men hier zooveel zorg voor het behoud en welzijn der slaven, als men in Europa voor de lastdieren heeft, dan zou het er beter uitzien. Wee! Wee!, Suriname in de grooten Oordeelsdag!! Wee! Wee! Ja, duizendmaal wee den Europeanen, den eigenaren van plantageslaven, den administrateuren, den directeuren en blank-officieren, die allen over de slaven heerschen!! Ongelukkig zij, die zich met het zweet en bloed verrijken van die arme slaven, die geen verdedigers vinden dan God!’

Peerke Donders, geboren in Tilburg in 1809 en overleden in Suriname in 1887, schreef 55 brieven, vrijwel allemaal vanuit Suriname naar Nederland. De brief met het citaat uit 1846 was gericht aan bisschop G. van Someren. Hij was een van de weldoeners die het financieel mogelijk had gemaakt dat de arme weverszoon een priesteropleiding kon volgen. Pas in 1863 werd de slavernij in Nederland afgeschaft. Peerke Donders was zelf geen strijder tegen slavernij (hij had een andere opdracht gekozen), maar het citaat geeft wel aan hoe hij er over dacht en hij was ook niet bevreesd zijn grote afschuw te uit te spreken.

Met het aanbrengen van het citaat tegen de muren van het Peerke Donders Paviljoen wil de Stichting Petrus Donders Tilburg op een eigen wijze een duidelijke nuancering aanbrengen in de discussie die is ontstaan over het Peerke Donders-standbeeld in het Wilhelminapark. De uitbeelding wordt door tegenstanders gebracht als een uitdrukking van een superieure witte priester en een onderdanige slaafgemaakte (overigens afgebeeld als een leprapatiënt, voor wie Peerke Donders zich tientallen jaren heeft ingezet). Juist het citaat maakt duidelijk wat het standpunt inzake slavernij van Peerke Donders was. Hij was een fel tegenstander van slavernij. Tilburg was trots op Peerke Donders toen hij in 1926 zijn standbeeld kreeg. En hij betekent nog steeds veel voor de stad en voor veel mensen omdat hij symbool staat voor het universele streven van ‘goed  zorgen voor elkaar’.

Het bericht Citaat van Peerke tegen de slavernij verscheen eerst op Peerke Donders Park.